Phụ đề tiếng Việt: Team - NASA
Hãy nhìn hạt giống này.
Nó nặng chưa đầy 1 gram.
Nhìn nó khá bình thường,
Nhưng thứ nó sẽ trở thành thì cực kỳ phi thường.
Đây là những cây sequoias khổng lồ.
Một vài cây đã hơn 3000 tuổi.
Và những cây sequoias là những dạng sống đơn thể lớn nhất trên Trái Đất.
Tất cả chỉ từ một hạt giống nhỏ bé.
Nhưng tất cả đều mờ nhạt…
…khi so sánh với những gì cả vương quốc thực vật đã làm được…
…trong suốt lịch sử hình thành hành tinh của chúng ta.
Cho tới giờ, chúng ta đã tìm hiểu cách thực vật và tổ tiên của chúng sản sinh ra bầu khí quyển cho phép tồn tại sự sống.
Chúng hấp thụ ánh sáng từ mặt trời, mang năng lượng tới cho thế giới.
Và chúng cũng giúp hình thành đất mặt…
…giúp sự sống hình thành trên đất liền.
Nhưng phần tiếp theo sẽ còn đưa chúng ta đi xa hơn,
Vì một loài mới đầy sức mạnh đã xuất hiện trong thế giới thực vật.
Nó thống trị mọi ngõ ngách trên hành tinh.
Nó có thể hình thành bề mặt ở mọi nơi trên Trái Đất.
Và nó có thể điều khiển sự tiến hóa của động vật,
Bao gồm cả tổ tiên của chúng ta.
Đây là câu chuyện của chúng.
Những tòa nhà này đã gần 1000 năm tuổi.
Khu vực tôn giáo lớn nhất trên thế giới với diện tích 200 kilomet vuông.
Đây là đền thờ Angkor Wat ở Campuchia.
Tại đây bạn có thể chứng kiến sự quan trọng của một trong những biểu tượng sức mạnh lớn nhất loài người từng biết tới.
Một biểu tượng trung tâm cho những buổi lễ Phật giáo cổ đại.
Hoa.
Hoa sen được tạo hình giống như ngón tay của chúng ta,
Như là một biểu tượng của sự kính ngưỡng dành cho đức Phật.
Hoa sen rất quan trọng đối với các tín đồ Phật giáo…
…bởi vì nó thể hiện lòng biết ơn…
Của chúng ta dành cho đức Phật…
…khi ông tìm ra quy luật của tự nhiên.
Đối với những nhà sư này, hoa có một vai trò thiết yếu.
Và đây chỉ là một lễ tưởng niệm của một tôn giáo.
Hoa là trung tâm của các nền văn hóa khắp thế giới.
Chúng giúp kết nối một cách sâu sắc cuộc sống của chúng ta.
Nhưng nó không chỉ ám ảnh con người,
Vì từ khi chúng xuất hiện,
Hoa chính là thế lực ngầm thao túng toàn bộ sự sống trên Trái Đất.
Để hiểu rõ cách chúng thay đổi hành tinh của chúng ta,
Bạn cần phải quay lại thời tiền sử.
Tới thời điểm mà bông hoa đầu tiên xuất hiện.
Vào khoảng 140 triệu năm trước,
Trái Đất nhìn rất khác.
Thế giới động vật bị khủng long chi phối.
Và các lục địa bị tách rời như hiện nay không tồn tại.
Thay vào đó là một đại lục khổng lồ duy nhất
Pangea.
Có một nơi giúp bạn có thể tới gần nhất với siêu lục địa cổ đại đó.
Nó nằm ở một nơi xa xôi ngoài Nam Thái Bình Dương, 550 km từ Australia.
Hòn đảo New Caledonia.
Chính vì phần này của thế giới nằm quá tách biệt,
Nó mang lại ý niệm về một thế giới thực vật trước khi loài hoa xuất hiện.
Trước đó, vương quốc thực vật có hai lãnh tụ tối cao.
Một trong số chúng là loài cây có quả hình nón giống như loài thông thời tiền sử.
Chúng được gọi là cây thông Cook,
Đặt tên theo tên thuyền trưởng Captain Cook, người khám phá ra hòn đảo này.
Điều khiến loài hoa tiến hóa nhanh như vậy…
…chính bởi vì sự giới hạn của các loài thực vật cổ đại xuất hiện trước chúng.
Để tự sinh sôi, các cây có quả hình nón giống như chúng dựa vào sự phát tán của gió.
Đây là phấn hoa
Tế bào sinh dục đực của loài cây có quả hình nón.
Mỗi hạt giống cần phải được phóng to lên hàng nghìn lần mới có thể quan sát được.
Khi không khí thổi qua sẽ mang theo chúng.
Cần thêm chút may mắn để phấn hoa đực được thổi tới nhụy hoa cái ở một cái cây bên cạnh.
Nhưng để điều đó có thể xảy ra, mỗi cây có quả hình nón cần một lượng rất lớn phấn hoa.
Và điều này vô cùng lãng phí.
Khoảng hơn 10 tỷ hạt giống được phát tán bởi một cây duy nhất.
Người chơi chính thứ hai thời đó chính là dương xỉ.
Cách sinh sôi của chúng cũng có giới hạn nhất định.
Bởi vì dương xỉ sinh sôi ở trong điều kiện ẩm thấp,
Chúng cần nước để vận chuyển các tế bào sinh dục của mình.
Và chúng sử dụng một công cụ rất ngạc nhiên.
Những gì chúng làm là thải ra tinh dịch,
Chúng sẽ bơi cùng với dòng nước tới một cây bên cạnh và thụ tinh với trứng của nó.
ở mức độ hiển vi, bạn có thể thấy nó,
Các tế bào tinh trùng có thể tự di chuyển trong nước.
Nó có khả năng bơi trong khoảng hai giờ.
Nhưng hạn chế ở đây chính là việc dương xỉ phải sống cạnh nguồn nước.
Đây là một hạn chế rất lớn.
Tất cả có nghĩa là còn thiếu một số thứ ở thế giới của Pangea
Sự đa dạng.
Chỉ có một số ít loài dương xỉ và thậm chí số lượng cây có quả hình nón còn ít hơn.
Chỉ chiếm khoảng 1% thực vật như ta biết hiện nay.
Và thế giới động vật cũng có giới hạn.
Các nhà khoa học đã tìm thấy bằng chứng về khoảng 700 loài khủng long khác nhau.
Nghe có vẻ rất nhiều,
Nhưng ngày nay chỉ riêng động vật có vú đã có khoảng 5500 loài.
Có rất ít sự khác biệt.
Đó là một thế giới xanh đơn điệu.
Và đó là cách sự sống trên thế giới có thể đã tiếp tục.
140 triệu năm trước, ở một nơi trên Pangea
Một cây của một loài nào đó đã có cơ hội sinh sôi theo một hướng mới.
và đã làm Trái Đất thay đổi mãi mãi.
Bruno Fogliani – nhà thực vật học từ New Caledonia,
Bị cuốn hút bởi loài cây này.
Loài này chỉ tồn tại ở New Caledonia.
Đây là nơi duy nhất trên Trái Đất bạn có thể tìm thấy loài cây này.
Amborella Trichopoda là họ hàng gần nhất với loài hoa đầu tiên.
Nghiên cứu sinh học phân tử của Amborella
(Bruno Fogliani, đại học New Caledonia)
Cho thấy nó xuất phát trực tiếp từ
cùng một tổ tiên với các loài hoa.
Vì thế chúng tôi xem chúng như là chị em của toàn bộ các loài hoa.
Các nhà thực vật học tin rằng nó bắt đầu khi một cá thể thực vật bị đột biến…
…dẫn tới lá xuất hiện thay vì có màu xanh lại có màu trắng,
Giống như những chiếc lá của Amborella.
Bề ngoài của hoa rất quan trọng vì côn trùng bị hấp dẫn bởi nó.
Hành dạng và màu sắc của hoa cũng sẽ hấp dẫn côn trùng
…điều này làm tăng khả năng thụ phấn…
…và dẫn tới khả năng thụ tinh cũng cao hơn.
Với những bông hoa đầu tiên, loài côn trùng đóng vai trò thụ phấn có thể là một con bọ cánh cứng…
…bởi vì ong khi đó còn chưa xuất hiện.
Những con bọ cánh cứng này mang phấn hoa từ cây này sang cây khác,
Chúng giúp cây thụ phấn khi đang đi tìm thức ăn.
Thực vật đã phát triển một cách rất khéo léo cho việc tự sinh sôi…
…giúp chúng không còn dựa vào các phương pháp ngẫu nhiên giống như gió đối với các cây quả hình nón hay nước đối với dương xỉ.
Thay vào đó cách này đáng tin cậy hơn.
Côn trùng mang phấn hoa trực tiếp tới các cây khác.
Đây chính là sự khai sinh của loài hoa.
Trước đó siêu lục địa Pangea đang dần tách ra.
Các lục địa nhỏ hơn dần hình thành,
Tạo ra vô số thắng cảnh mới…
Cùng với khí hậu và môi trường mới.
Nâng cao các ngọn núi.
Và khô hóa các sa mạc cằn cỗi.
Đối với cây có quả hình nón và dương xỉ, rất phụ thuộc vào gió và nước,
Những thắng cảnh mới không thể giúp chúng có thể thụ phấn.
Nhưng đối với những loài hoa, đây là cơ hội mà chúng đã chờ đợi.
140 triệu năm trước,
Các loài hoa bắt đầu xâm lấn môi trường đầy thù địch này.
Giống như Tankawa Karoo, ở Nam Mỹ.
Bởi vì bên dưới sa mạc này ẩn giấu một tấm thảm hoa lớn.
Mỗi năm nó chỉ có mưa trong hai tháng.
Vì thế thực vật chỉ có khoảng thời gian ngắn ngủi này để sinh sôi.
Vậy làm cách nào để chúng chắc chắn chúng thụ phấn đúng lúc?
Chúng đã phát triển thêm màu sắc.
Hàng trăm loài hoa khác nhau,
Với hàng tá những màu khác nhau.
Dù nó là màu cam vùng gazan,
Những bông hoa màu tím sương,
Hay cây đậu hà lan balloon đỏ.
Và nó không phải là ngẫu nhiên.
Rất nhiều trong số chúng sử dụng một màu sắc nhất định và khác biệt để hấp dẫn côn trùng.
Mục đích của chúng chính là sử dụng côn trùng để giúp mang những hạt phấn tới đúng những cây mà chúng muốn,
Kể cả là khoảng cách rất xa.
Và hoa cũng có một cách rất khôn khéo để tăng cường màu sắc này.
Khi nhìn bằng mắt thường, cánh hoa nhìn khá mềm mại…
Nhưng sau khi phóng to hàng nghìn lần, và bạn có thể thấy cấu trúc thực sự của nó.
Nó hoàn toàn không phải bề mặt phẳng.
Thay vào đó, cánh hoa được tạo ra bởi vô số những mô nhỏ.
Mỗi mô lại đóng vai trò như một lăng kính siêu nhỏ, chúng phản xạ và làm nhiễu xạ ánh sáng.
Chúng giúp cánh hoa trở nên rực rỡ với nhiều sắc nhằm thu hút côn trùng.
Và trong cách sử dụng màu sắc của mình,
Các loài hoa còn tiến xa hơn.
Côn trùng và chiếc máy quay này có thể nhìn thấy một phần phổ ánh sáng được gọi là tia cực tím.
Vì thường thì con người chúng ta không thể nhìn thấy.
Chiếc máy quay hé lộ cách mà loài hoa trông có vẻ bình thường đối với chúng ta,
Lại nhìn hoàn toàn khác nếu đứng ở phía côn trùng.
Việc đánh dấu rất quan trọng…
…vì chúng giống như đèn trên đường băng giúp côn trùng bay thẳng tới cánh hoa.
Tín hiệu neon nói rằng có thức ăn miễn phí ở đây.
Nhưng một khi các bông hoa đã được thụ phấn, chúng vẫn phải đối mặt với một thử thách lớn.
Bởi vì hậu duệ của chúng cần phải sống sót cho tới hết thời gian còn lại của năm.
Tại Karoo này, có thể tới 10 tháng khô hạn.
Để tồn tại, các loài hoa phải phát triển thêm một cách khác, thứ có tác động rất lớn tới sự sống trên Trái Đất.
Hạt giống.
Chính vì hạt giống có khả năng đáng nể mà chúng ta thường không nghĩ tới.
Đây là hạt giống của hoa Canna Indica.
Chúng được đặt trong một vỏ đạn của súng săn.
Câu chuyện bắt đầu trong khoảng thời gian cuộc nổi dậy của người Ấn Độ vào thế kỷ 19,
Những người lính dùng hạt giống này thay cho đạn chì.
Thực tế những hạt giống này khá cứng,
Tới mức người ta nói rằng dù bị bắn từ súng nhưng chúng vẫn có thể nảy mầm được.
Trồng chúng và chờ đợi sẽ cho thấy chuyện này có thật hay không.
Nhưng lớp vỏ cứng không phải là tất cả.
Bởi vì hạt giống từ các loài hoa…
…còn phát triển thêm một bước tiến hóa cao hơn mà không loài thực vật nào sánh kịp.
Tất cả bắt đầu ngay tại thời điểm thụ phấn.
Nhờ có sự vận chuyển của côn trùng,
Hai tế bào từ phấn hoa tiến được sâu vào trong bầu nhụy.
Tại đây nó kết hợp với trứng để tạo ra một phôi thai của cây.
Nhưng, đây mới là điểm thú vị,
Tế bào thứ hai từ phấn hoa làm một nhiệm vụ hoàn toàn khác.
Thay vì trở thành một cây mới,
Nó phát triển thành nguồn thức ăn cho trứng đã thụ phấn, giống như dạng bữa trưa đóng hộp.
Nó được gọi là thụ phấn kép.
Và chỉ riêng hạt giống của các loài hoa mới có.
Điều này có nghĩa là hạt giống có thể nằm đợi hàng tháng hoặc thậm chí hàng năm cho tới khi điều kiện thuận lợi.
Như đối với hạt giống Canna Indica,
Đó chính là cách chúng thực hiện.
Mặc dù bị bắn bằng một khẩu súng săn.
Ta có thể thấy chúng như thế này sau bốn tuần, hoàn tất việc nảy mầm thành một cây hoa tí hon.
Thật đáng nể.
Khoảng 100 triệu năm trước,
Các loài hoa đã vẽ lại bản đồ toàn cầu nơi thực vật có thể sinh sống.
Chúng đã biến đổi nhiều nơi từng khô cằn thành các ốc đảo của sự sống.
Và nó không chỉ có thực vật…
…bởi vì những ốc đảo hoa này cũng hấp dẫn các loài động vật.
Có một khả năng lớn nhất có thể giúp loài hoa có được sức mạnh để làm điều này.
Thực vật có thể làm những điều đặc biệt khiến chúng nổi bật so với những sinh vật sống khác trên hành tinh.
Lá của chúng có thể nắm giữ được năng lượng từ ngôi sao gần chúng ta nhất,
Mặt trời,
Và biến chúng thành thức ăn.
Các loài hoa thừa hưởng điều đó, và đưa ra một sự thích nghi khác…
…có thể gây ra tiếng vang lớn trong vương quốc động vật.
Nó được gọi là mật hoa.
Và nhà thực vật học Timo van der Niet nghiên cứu chất lỏng đáng kinh ngạc này.
(Timo Van Der Niet Đại học Cape Town)
ở đây chúng ta có loài hoa chim thiên đường tuyệt đẹp…
…thứ chứa một lượng lớn nguồn thức ăn giàu năng lượng, đó chính là mật ong.
Tôi có một ống tiêm ở đây, với thứ này tôi sẽ nhẹ nhàng lách vào bông hoa để lấy ra mật hoa.
Và một trong những lý do tại sao thực vật lại trở nên thành công trong quá trình tiến hóa…
…có thể chính là nhờ chúng sản sinh ra thứ này…
…phần thưởng giàu năng lượng dành cho các con côn trùng giúp thụ phấn, thứ ta gọi là mật hoa.
Mật hoa là yếu tố rất quan trọng trong mối quan hệ giữa thực vật và các loài vật giúp thụ phấn.
Điều này có nghĩa là thực vật có thể đa dạng hóa trên khắp thế giới.
Nó có thể thích nghi cho các loài vật giúp thụ phấn khác nhau ở các vùng khác nhau,
Ví dụ như chim và động vật có vú,
Và rất nhiều loại côn trùng sống dựa vào mật hoa như nguồn thức ăn chính khác.
Các loài hoa giờ đang tích cực đẩy những gói năng lượng chất lỏng cỡ nhỏ vào chuỗi thức ăn.
Và chúng bắt đầu điều khiển sự tiến hóa của các loài côn trùng hoàn toàn mới.
Hóa thạch rất đẹp này là một con ong cổ đại bị dính trong nhựa thông.
Các hóa thạch ong giống như vậy bắt đầu xuất hiện vào khoảng 100 triệu năm trước.
Ong bắt nguồn từ các loài côn trùng ăn thịt biết bay…
…các loài này đã từ bỏ món thịt và thay vào đó là mật ong và phấn hoa.
Khi chúng tiến hóa cơ thể chúng được bao bọc bởi một lớp lông nhằm thu được nhiều phấn hoa hơn.
Chúng phát triển đôi mắt phức hợp tinh vi với hàng trăm thấu kính để phát hiện các loài hoa.
Bên trong là những tế bào đặc biệt để phát hiện tia UV.
Nếu không có sức mạnh của các loài hoa chúng ta sẽ không thể có loài ong.
Nhưng bằng việc tạo ra các loài côn trùng giúp chúng thụ phấn,
Các loài hoa đã tự mang cho mình rắc rối mới.
Có một rủi ro đó là khi một con côn trùng mang phấn hoa từ một bông hoa,
Nó lại mang tới cho một loài hoa khác và việc thụ phấn không thành công.
Phấn hoa sẽ bị lãng phí.
Cách giải quyết của loài hoa rất sáng tạo.
Phía dưới những mỏm đá ngoài bờ biển Nam Phi này,
Bạn có thể nhìn thấy cách của chúng.
Loài hoa Orpheum không có mật,
Cách thanh toán chúng có đó là phấn hoa.
Nhưng kỳ lạ là chúng lại cất giữ phấn hoa đó.
Những nhị hoa xoắn đặc biệt ngăn phấn hoa không bị mang đi bởi côn trùng
Tất cả mọi loài loại trừ
Ong đục gỗ cái.
Chỉ có chúng mới lấy được hạt phấn và chúng làm vậy bằng cách đập cánh.
Bạn có thể nhìn thấy quá trình này ở ngoài thực tế…
…bằng cánh mô phỏng lại tần số mà con ong đục gỗ cái vỗ cánh,
Ví dụ như sử dụng âm thoa…
…và giữ nó thật gần bao phấn.
Bạn sẽ thấy một đám mây phấn hoa xuất hiện.
Khi con ong đậu lên bông hoa,
Nó sẽ thay đổi tần số đập cánh sao cho vừa đúng với mức cần thiết.
Âm C (nhạc lý, nốt giữa trên đàn piano)
Và nó có thể lấy được phấn hoa.
Mối quan hệ chọn lọc giữa ong đục gỗ và Orpheum này
…giúp đảm bảo phấn hoa được vận chuyển thành công tới cùng loài.
Các loài hoa hiện đã có một bước tăng trưởng rất mạnh trong sự đa dạng sinh học.
Và giờ chúng đang tiếp thêm năng lượng cho sự tăng trưởng này bằng việc đưa thêm mật hoa vào chuỗi thức ăn.
Côn trùng, ong,
Bướm và bướm đêm,
Như là bướm diều hâu, cũng ăn mật hoa bằng chiếc lưỡi thăm dò dài.
Sẽ sớm xuất hiện các loài chim mới…
Giống như loài chim ruồi với chiếc mỏ dài rất thuận lợi hút mật các loài hoa có hình dạng giống kèn trompet.
Và các loài động vật ăn thịt,
Giống như lũ chim tu-căng ăn các con vật giúp thụ phấn này.
Vào khoảng 120 tới 90 triệu năm trước,
Tất cả đều nhờ các loài hoa.
Sự tiến hóa đã bước vào giai đoạn bùng nổ nhất trong lịch sử Trái Đất.
Thời điểm này, Pangaea đã bị chia cắt, tạo thành các lục địa gần như những gì ta biết ngày nay.
Và các loài hoa là vượt trội nhất.
Chúng thống trị các loài cây có quả hình nón cổ đại và dương xỉ, và che phủ một nửa Trái Đất.
Nhưng không phải chỉ có mình sự sống là bị thay đổi…
…bởi vì chúng bắt đầu thay đổi cả hình dạng của chính hành tinh này.
Đây là Vịnh Hạ Long ở Việt Nam.
ở đây có bằng chứng về cách các loài hoa tác dụng một vài lực mạnh nhất lên Trái Đất.
Khắp Việt Nam là các đỉnh núi đá vôi lởm chởm vươn mình lên cao.
Nó mang lại một thắng cảnh thực sự rất khác biệt và nổi bật, được gọi là vùng núi đá vôi.
Bạn có thể tưởng tượng ra quá trình kiến tạo địa chất vĩ đại đã tạo ra vùng núi đá vôi,
Nhưng điều đó không đúng.
Đó là bởi vì 90 triệu năm trước,
Các loài hoa bắt đầu xây dựng nên cả một đế chế xuyên suốt hành tinh…
…theo một cách hoàn toàn không ngờ tới.
Chúng thực hiện điều đó bằng cách tạo ra những khu rừng mưa nhiệt đới khổng lồ.
Gần như tất cả các cây đều là các cây hoa khổng lồ.
Đây là một cây tabebuia đang ra hoa.
Và những cây này đều đang làm một việc.
Chúng liên tục thoát hơi nước qua lá của mình.
Và khi một túi nhựa dẻo được bọc quanh một chiếc lá,
Ta có thể thấy điều này diễn ra.
Trong vòng hai giờ, chiếc túi đã đầy hơi nước.
Sự mất nước hay ra mồ hôi này xảy ra thông qua các lỗ chân lông tí hơn trong lá được gọi là khí khổng.
Nhìn gần hơn, bạn có thể thấy mạch của lá, thứ giúp vận chuyển nước đi khắp cây.
Lá của hoa chứa số mạch gấp 4 lần các loài cây khác.
Nó có nghĩa là hoa vận chuyển rất nhiều nước.
Trên thực tế, riêng một cây có thể thải ra 5 tấn nước mỗi ngay.
Toàn bộ sự thoát hơi nước này nói lên rằng 90 triệu năm trước…
Các cây hoa đã tạo ra nhiều mây hơn…
…dẫn tới mưa nhiều hơn.
Nước này khi rơi xuống lại bị hút lên từ nền đất bởi chính những cây đó,
Hình thành nên một vòng tuần hoàn tự duy trì của những trận mưa gần như bất tận.
Trên thực tế, 80% lượng nước từ những khu rừng mưa đến từ chính các loài hoa.
Vào thời đại mới của những cơn mưa, nước trở thành một lực có khả năng khắc nét lớn.
Và ngày nay, bạn có thể thấy sự ảnh hưởng trong một thế giới ngầm đầy ấn tượng.
Sâu trong khu rừng mưa ở miền trung Việt Nam là các hang lớn của hang Sơn Đoòng
Một đoàn thám hiểm liên kết giữa người Anh và người Việt…
…chính là một trong những nhóm đầu tiên từng khám phá mê cung này.
Hang Sơn Đoòng là hang lớn nhất từng được phát hiện…
…hơn bất kỳ nơi nào trên Trái Đất.
Chỉ riêng hang lớn này thôi đã dài gần 2km.
Tất cả bị xói mòn từ lớp đá rắn bởi không gì ngoài nước.
Tất cả dòng chảy nhỏ giọt này bắt nguồn từ một nơi duy nhất,
Khu rừng rậm khổng lồ ở trên.
Đó là một lực tác dụng liên tục gây ra bào mòn hàng tá những hang động khổng lồ.
Một công trình kỷ niệm ngầm ghi dấu sức mạnh của các loài hoa.
Và sâu bên trong mê cung này có lẽ là kỳ quan vĩ đại nhất trong số các kỳ quan của thế giới thực vật.
Đây là trung tâm của hang động, cả một khu rừng mưa.
Nơi trần hang đã biến mất,
Các loài hoa đã biến nó thành ngôi nhà của mình,
Sâu 200m so với mặt đất.
Vu Anh Tai là một nhà thực vật học từ Đại học Quốc Gia Hà Nội
The most impressive thing for me at Hang Son Doong is the plants here.
(Vũ Anh Tài Đại học Quốc gia Hà Nội)
They're unique in my own research,
and what I know about other flora in the world.
I believe that the flora here have formed especially,
as it is a primeval ecosystem
and has been untainted by human activity.
I am the first and only person
to study the floral system
inside the Hang Son Doong cave.
According to my research,
I have recorded 105 plant species in three main families,
including 92 species of flowering plants.
The rest are tree ferns and conifers.
Thực vật giống như hoa chuối này rất phát triển,
Giúp hấp dẫn các loài bướm đuôi chẻ và các loài động vật khác.
Các loài thực vật đã tạo ra một phiên bản nhỏ nhưng hoàn hảo của khu rừng bên trên.
Bên trong khu rừng hang động,
Có những đám mây hơi ẩm vi khí hậu bao quanh mọi thứ.
Thực vật hấp thụ hơi ẩm đó và lại thải chúng ra.
Vòng tuần hoàn của sự thoát hơi nước này xuất hiện ở phạm vi lớn hơn trong khu rừng nhiệt đới phía trên…
…được thu nhỏ lại dưới này.
Các hang động được hình thành bên dưới mọi khu rừng mưa lớn trên thế giới.
Và phần nước thừa này bắt đầu biến đổi khí hậu toàn cầu.
Khi nước bay hơi, nó hấp thụ hơi nóng và làm mát bầu khí quyển.
Chỉ riêng các khu rừng mưa Amazone đã giữ cả khu vực lạnh hơn 5 độ.
Xuyên suốt cả hành tinh, lượng nước được tham gia vào chu trình tuần hoàn làm xói mòn các hẻm núi sâu…
…bào mòn các ngọn núi cao và khắc nét các tòa tháp đá vôi thành biểu tượng của châu Á.
Thật kỳ diệu khi nghĩ rằng tất cả những đặc điểm địa lý này…
…không hề xuất phát từ những lực khổng lồ bên trong lòng đất,
Mà ngược lại, nó được gây ra bởi những thay đổi nhỏ trên những chiếc lá của loài hoa.
65 triệu năm trước chính là thời đại của rừng mưa.
Chúng trải dài từ xích đạo và bao phủ gần như toàn bộ Trái Đất.
có nghĩa là ¾ các loài thực vật đã thành các loài hoa ngày nay.
Một ngôi nhà giàu có, tươi tốt cho các động vật mới.
Sự kiểm soát của các loài hoa có vẻ như là không gì lay chuyển được.
Nhưng nó lại không tồn tại được.
Một thiên thạch rộng 10km đến từ không gian xa xôi đã va chạm với Trái Đất.
Nó va chạm với Trái Đất với một lực cỡ hàng tỷ quả bom thả xuống Hiroshima.
70 tỷ tấn đá vụn bị thổi bay vào quỹ đạo thấp.
Các nhà khoa học gọi nó là cuội núi lửa.
Và di chuyển với vận tốc siêu âm,
Sự dao động của nó khiến bầu khí quyển nóng lên hơn 200 độ C
Nó thổi bùng lên các ngọn lửa ở khắp nơi trên đất liền.
Nó là một trong những trận đại diệt chủng lớn nhất trong lịch sử Trái Đất.
Và tiêu diệt hoàn toàn loài khủng long.
Nhưng điều ít được biết tới chính là tác động ngay lập tức lên các loài thực vật.
Các nhà khoa học tin rằng đối với chúng ảnh hưởng của thiên thạch cũng rất nặng nề.
Không chỉ có lửa thiêu đốt,
Mà còn có cả cuội núi lửa tạo ra những đám mây axit nitric và sulphuric…
Chúng rơi xuống…
…tạo thành mưa axit…
Hủy hoại các loài thực vật từ rễ tới ngọn.
Bruce Clarkson là một nhà sinh thái học thực vật.
Ông tới những khu vực núi lửa để xem chúng gây ảnh hưởng thế nào tới thực vật.
Chúng ta đang đứng trên nơi gọi là Wakaari,
Hòn đảo trắng trên Vịnh Plenty, North Island, New Zealand.
(Bruce clarkson đại học Waikato)
Đây là ngọn núi lửa trẻ có nhiều hoạt động
Và chính bạn cũng biết rằng nó là một thắng cảnh bỏ hoang đã bị tàn phá…
…và nó có mọi thành phần bạn cần để hiểu…
Quá trình các loài thực vật phục hồi sau sự hủy hoại nghiêm trọng.
Đối với các loài thực vật, hậu quả từ sự ảnh hưởng của thiên thạch cũng gần giống như…
…tình trạng của Đảo Trắng sau một trận phun trào.
Thực vật bị thiêu đốt bởi những trận phun trào nối tiếp nhau.
Và khói bụi từ núi lửa tạo ra những cơn mua axit giống như sau khi thiên thạch va phải.
Đối với các loài hoa nó là một thảm họa.
Mối quan hệ bền chặt với động vật giờ như gót chân Asin của chúng.
Bởi vì các loài vật thụ phấn giúp chúng đã bị tuyệt diệt.
Nó có nghĩa là loài thực vật đầu tiên tái sinh sau vụ thiên thạch sẽ là dương xỉ.
Cây cối có thể đã bị thổi bay và không còn tồn tại.
Có thể chúng đã thành những khúc gỗ nằm rải rác mọi nơi.
Có thể chúng đã bắt đầu mục nát.
Và đó là môi trường lý tưởng cho sự hồi sinh của dương xỉ.
Loài dương xỉ có thể tồn tại mà không cần thứ gì trong hàng trăm năm…
…và cũng có thể lên tới hàng nghìn năm
Nhưng dần dần loài dương xỉ cũng sẽ bị thay thế,
Có thể đầu tiên là cây có quả hình nón.
Dù cuối cùng thì loài hoa cũng quay trở lại và lại chiếm lĩnh vị trí của chúng.
Tất cả những công cụ tiến hóa từng cho phép chúng là những nhà tiên phong trong việc phát triển trên một hành tinh khô cằn
…giờ trở thành những công cụ cuối cùng giúp chúng tồn tại.
Những cánh hoa đầy màu sắc để hấp dẫn một vài loài giúp chúng thụ phấn còn sống sót.
Mật hoa để trả cho chúng trong khoảng thời gian khó khăn.
Trên tất cả, các loài hoa có thể dựa vào những bao nang sống sót tuyệt vời…
…có thể được tạo ra một cách có chủ đích cho những thứ như sự khải huyền.
Hạt giống!
Giờ đây, sau tác động của thiên thạch, hạt giống giúp các loài hoa tái chiếm lĩnh Trái Đất.
Và khi chúng làm vậy,
Thêm một lần nữa, các loài hoa lại tạo ra mối quan hệ không thể tách rời với động vật.
Khủng long đã không còn,
Nhưng một loài động vật khác đã thay thế chúng
Động vật có vú.
Lần này các loài hoa sử dụng các loài thú có vú để phát tán hạt giống của mình.
Tại Thái Lan,
Cả khu chợ nổi này chúc mừng công cụ tiến hóa mà loài hoa đã phát minh ra.
Nó là một phương thức khiến hạt giống không chỉ được phát tán trong phạm vi vài mét,
mà là cả vài kilomet.
Và để làm thế chúng lại một lần nữa sử dụng cơn đói của động vật.
Chúng phát triển ra quả.
Định nghĩa một cách thực vật học của quả…
Đó là nó thực sự phải phát triển ra từ hoa.
Lớp vỏ ngoài tươi mới từng là bầu nhụy nay đã phát triển và bao quanh hạt giống đang hoàn thiện.
Vị ngọt của quả giúp chúng trở nên cực kỳ hấp dẫn đối với các loài động vật có vú và chim.
Điều này có nghĩa rằng hạt giống cũng được mang đi.
Sau đó hạt giống sẽ được thải ra ngoài cùng với phân của động vật.
Và đó thực sự là điểm đáng chú ý của mọi loại quả khác nhau.
Tất cả những sự đa dạng này,
Được tạo ra là để lôi kéo động vật ăn chúng.
Quả là sự biến đổi đáng kinh ngạc nhất trong tự nhiên.
Thứ bắt đầu như một sự giới thiệu dành cho một con côn trùng,
Một bông hoa, trở thành lớp vỏ bảo vệ hạt giống bên trong.
Và trong nỗ lực cuối cùng,
Chúng căng lên thành lớp cùi mọng nước của quả.
55 triệu năm trước,
Một nhóm những loài động vật có vú đầu tiên đã trở nên gần như dựa hoàn toàn vào quả.
Trên thực tế, nếu không có nó, chúng ta sẽ không bao giờ tồn tại.
Có một loài động vật trực tiếp tạo ra mối liên hệ giữa hoa và lịch sử loài người chúng ta.
Chúng sống ở đây, tại công viên quốc gia Kao Sok tại Thái Lan.
Đâu đó trên những cây này, chúng là những loài linh trưởng
Norberto Asensio là một nhà nghiên cứu các loài linh trưởng
Ông nghiên cứu khả năng tìm kiếm hoa quả trong rừng của loài vượn.
Sự hiện diện của chúng chính là để tìm kiếm hoa quả trong rừng.
Nhưng thực sự không dễ dàng gì để tìm kiếm hoa quả trong rừng.
(Norberto Asensio Đại học Liverpool John Moores)
Chúng là thứ có độ phân tán cao, có nghĩa là không phải ở đâu cũng có.
Quả có theo mùa vì thế không phải thời gian nào cũng có…
…vì vậy nó không dễ như chúng ta tưởng.
Linh trưởng, vượn cáo, khỉ và tinh tinh…
Đều đóng ai trò một người bạn đồng hành không thể tách rời với quả từ hoa.
Và nó quyết định toàn bộ cấu trúc giải phẫu của chúng.
Linh trưởng có những công cụ hoàn hảo để hái hoa quả.
Chúng có đôi tay khỏe ,cùng với bộ ngực và cơ vai rắn chắc
Cho phép chúng leo trèo.
Tất cả đều là những đặc điểm tiêu biểu mà loài người chúng ta thừa hưởng ngay nay.
Và tất cả xuất phát từ nhu cầu của những con linh trưởng đầu tiên khi chúng muốn hái quả từ các cây hoa.
Quay trở lại việc loài hoa tự tạo ra khó khăn cho chính mình.
Linh trưởng quá đói khi săn tìm trái cây,
Chúng có thể hái quả khi hạt bên trong chưa đủ trưởng thành.
có nghĩa rằng hạt giống có thể bị lãng phí.
Vì vậy các loài hoa đã có một giải pháp.
Khi trái cây chin, chúng có vị ngọt, mọng nước và màu sắc rực rỡ.
Nó là một sự trì hoãn thời gian bằng màu sắc.
Và nó khuyến khích linh trưởng chỉ hái quả khi quả đã chín.
Norberto rất quan tâm tới cách mã hóa màu sắc của trái cây…
…ảnh hưởng tới sự phát triển của thị giác.
Hầu hết các loài có vú, bao gồm cả những loài linh trưởng cổ đại trước đó, là lưỡng sắc.
Chúng bị giới hạn trong việc nhận diện màu sắc.
Lưỡng sắc là việc có hai thụ quan trong mắt,
Vì vậy, màu sắc, màu sắc của mọi thứ, màu sắc của vật, màu sắc của thế giới…
…bị giới hạn bởi việc sử dụng hai sắc tố để hiểu và cảm nhận màu sắc.
Đó là thứ chúng ta gọi là mù màu ở người.
Thực sự thì ta hoàn toàn có thể hiểu thế giới trong mắt động vật lưỡng sắc như thế nào…
…đúng thế, bằng việc thực hiện một thí nghiệm với trợ giúp từ công nghệ.
Hãy thử đặt vài quả đầy màu sắc mà chúng ta biết rất rõ vào đây…
…ví như một quả chuối và xoài,
Quả thanh long,
Và chôm chôm.
Đây là chiếc kính đặc biệt cho phép chúng ta…
…hiểu cách động vật lưỡng sắc nhìn mọi thứ
Giờ ta sẽ bật nó lên.
Trong khi màu hồng này trông giống như màu tím, thực ra nó lại có màu khác.
Màu vàng này trông giống như màu xanh.
Bạn thấy rằng ta không nhìn thấy chúng giống như khi ta sử dụng kính…
…bởi vì ta đang sử dụng hai thụ quan thay vì ba.
Đối với loài linh trưởng để nhìn được màu đỏ,
Chúng phải phát triển một cơ quan thị giác phức tạp hơn.
Trong võng mạc là các tế bào nhận kích thích từ ánh sáng giúp nhận biết màu sắc được gọi là tế bào hình nón.
khoảng 150000 tế bào trên mỗi milimet vuông.
Các loài thú có vú sơ khai chỉ có hai loại tế bào hình nón, một cho mà xanh lá cây và một cho xanh nước biển.
có nghĩa là chúng bị mù màu.
Nhưng linh trưởng đã phát triển thêm loại thứ 3
Nó rất nhạy cảm với màu đỏ.
Giờ chúng có thể biết đâu là quả chin.
Thị lực về màu sắc giúp các loài linh trưởng chiếm lợi thế…
…khi bắt đầu cuộc hành trình tiến hóa mà kết quả là loài người chúng ta.
Đó là lí do vì sao giờ đây chúng ta có thị lực màu sắc…
…và chúng ta có chiếc cầu vồng đầy màu sắc mà chúng ta quan sát thấy và tận hưởng nó như hôm nay.
Kể từ khi chúng bắt đần tiến hóa từ 140 triệu năm trước,
Hoa đã biến đổi hành tinh của chúng ta.
Chúng đã tới thống trị vương quốc thực vật, và khắc nét chính Trái Đất.
Trên tất cả, các loài hoa đã điều khiển sự tiến hóa của động vật…
…đặc biệt là linh trưởng, giúp hình thành nên sự tiến hóa ra con người.
Tập tiếp theo, chúng ta sẽ khám phá trận chiến khốc liệt giữa những khu rừng và kẻ thách thức lớn nhất của chúng,
Một dạng thực vật mới
Cỏ.
Đây là sự xung đột có thể dẫn thế giới tới chiến tranh.
Kẻ chiến thắng có thể khiến tổ tiên linh trưởng cổ đại của chúng ta bước ra khỏi rừng…
…và tiến vào thảo nguyên.
Và tiến tới sự khai sinh ra nền văn minh của loài người.
Sưu tầm và chia sẻ : HoaiTrung - KhoHD